Epilepsie in Afrika

 

1 op 67

In Subsaharaans Afrika hebben gemiddeld 1 op 67 mensen epilepsie. Bij ons is dit 1 op 150 à 200. In Afrika zijn er dus 3 keer meer mensen met epilepsie dan bij ons. Er zijn verschillende factoren die dit kunnen verklaren:

  • ziekten zoals malaria of de knikkebolziekte kunnen de hersenen schade toebrengen en zo epilepsieaanvallen veroorzaken. Deze ziekten komen bij ons niet voor. Vooral malaria is een wijdverspreide ziekte in Afrika.

  • daarnaast is de gezondheidszorg in Afrika vaak schrijnend. Een lechte behandeling van bv. hersenvliesontstekingen of zuurstoftekort tijdens een slecht begeleide bevalling kunnen hersenschade veroorzaken en dus ook epilepsie

  • daarnaast zijn er ook heel wat andere factoren die gerelateerd zijn aan armoede. Wie geen toegang heeft tot zuiver water loopt de kans water te drinken waar lintwormeitjes van varkens in zitten.  Als deze larven zich in de hersenen nestelen kunnen ze schade aanrichten en aanvallen veroorzaken. Maar ook ondervoeding bv. verhoogt de kans op epilepsieaanvallen.

Behandeling?

Heel wat mensen hebben epilepsie in Afrika, maar slechts weinigen worden ervoor behandeld. Gemiddeld wordt 7 op 10 niet behandeld. In sommige plattelandsgebieden kan dit oplopen tot 80% of meer.

 

Br. Moïse, directeur van Sosame (Bukavu, Congo) verklaart het als volgt: “Vaak beseffen mensen bij ons niet dat epilepsie een medisch probleem is dat kan behandeld worden. Ze denken dat ze bezeten zijn door boze geesten, als straf voor een zonde die ze zouden hebben begaan. Ze schamen zich, en komen liever niet naar buiten met hun probleem, zoeken geen hulp.

Naast misverstanden is er ook veel onwetendheid. Zelfs onder mensen die medisch opgeleid zijn. In lokale gezondheidsposten wordt vaak niet de juiste diagnose gesteld.

 

Wie zich goed wil laten behandelen moet meestal heel ver reizen naar een gespecialiseerd centrum, voor velen té ver. Of ze vrezen het onderzoek en de medicatie niet te kunnen betalen. Resultaat: slechts 3 op 10 mensen met epilepsie krijgt uiteindelijk een goede medische behandeling. Jammer, want bij 7 op 10 kunnen we de aanvallen perfect onderdrukken met medicatie.”

Afrikanen naiëf?

Dat ook vandaag nog heel wat Afrikanen rotsvast blijven geloven in traditionele genezers en de tussenkomst van boze geesten is op het eerst zicht moeilijk te begrijpen. Zijn die echt zo naiëf? Nee. Afrikanen hebben vaak een heel andere kijk hebben op ziekte en gezondheid dan wijzelf. Wij beschouwen het als een lichamelijk probleem, met een duidelijke oorzaak. In Afrika is het iets ingewikkelder. Ziekte wordt daar beschouwd als een verstoring van het evenwicht met de voorouders, of een straf voor een zonde die je hebt begaan. Dan is het ook logisch dat je hulp zoekt bij een persoon die vat heeft op deze bovennatuurlijke krachten. En dat is niet de klassieke arts, wel de traditionele genezer. Bovendien heb je zowat in elk Afrikaans dorp een traditionele genezer, maar geen arts, wat de traditionele geneeskunde een stuk toegankelijker maakt. 

 

Lees meer:

Filmpje van de Wereldgezondheidsorganisatie over de behandelingskloof van epilepsie:

Het filmpje vermeldt dat een behandeling al kan vanaf $5 per jaar. Dit betreft de goedkoopste medicatie in de laagste dosissen. Voor iedere persoon met epilepsie is het soort medicatie en de dosering anders, want dit is steeds afhankelijk van de aard van zijn/haar epilepsie, de leeftijd, gewicht, frequentie van de aanvallen, enz. Een gemiddelde van € 40 op jaarbasis lijkt ons meer realistisch.

Misverstanden rond epilepsie in Afrika:

Zonde
Zonde

Epilepsie is een straf voor een zonde die je hebt begaan: iemand verraden, overspel, liegen, ...

press to zoom
Schoen
Schoen

Als iemand een epilepsie-aanval heeft, doe dan zijn schoen uit en plaats zijn schoen op zijn neus. De zweetvoetengeur zal hem opnieuw bij bewustzijn brengen.

press to zoom
Bidden
Bidden

Als je maar genoeg bidt, kan je van epilepsie verlost worden, zelfs zonder medicatie.

press to zoom
Vuur
Vuur

Iemand die een epilepsieaanval heeft kan je terug bij bewustzijn brengen door zijn voet boven een vuur te houden.

press to zoom
zwanger
zwanger

Als een zwangere vrouw in contact komt met de urine of de uitwerpselen van een epilepsiepatiënt, dan zal haar baby geboren worden met epilepsie.

press to zoom
Windje
Windje

Als iemand met epilepsie een windje laat, dan kan hij andere mensen "besmetten met epilepsie".

press to zoom
Vogels
Vogels

Epilepsie wordt vaak geassocieerd met vogels. Want bij bepaalde soorten van aanvallen lijkt het alsof de persoon met zijn armen een fladderende beweging maakt. Je kan je beschermen tegen epilepsieaanvallen door iets bij je te hebben dat ooit gevlogen heeft: een stuk van een vogel, of van een vliegtuig, ... De rook van een brandend vogelnest kan ook helpen.

press to zoom